In een brief van 4 juli 2011 aan de Tweede Kamer “Subsidie duurzame warmte
voor bestaande woningen” laat minister Verhagen van Economische Zaken,
Landbouw en Innovatie weten dat het afgelopen is met de subsidie voor de
zonneboilers, warmtepompen en HR-e ketels. Met terugwerkende kracht houdt de subsidie op te bestaan per 17 februari 2011. Er kon dit jaar nog wel een
subsidieaanvraag ingezonden worden bij AgentschapNL door particulieren en
woningcorporaties, maar dat is tevergeefs geweest voor duizenden aanvragers.
Deze aanvragers moeten nu zelf maar uitvinden hoe ze een kwalitatief goed
werkende zonneboiler vinden voor een goede prijs. Holland Solar, brancheorganisatie voor de zonne-energiesector in Nederland, zo zegt voorzitter Gerard van Amerongen, vindt de argumenten van de Minister knullig en schadelijk voor de branche. De hele actie lijkt op een Haagse bak. Daarom nodigt Holland Solar Minister Verhagen uit om onder een goede kop koffie alsnog de juiste rekensommen te maken.
Warmte opwekken met zonne-energie in woningen is een logische en zinnige wijze van
(fossiel) energiegebruik vermijden. Bovendien: het heeft een enorm potentieel. Daarbij
stelt Holland Solar dat zonneboilers niet te duur zijn: ze zijn voor burgers vaak juist een
kosteneffectieve investering. De subsidie van ongeveer 20% van de kostprijs was vooral
om kopers over de streep te trekken, en dat werkte goed in de praktijk. Dat is niet hoe
de Minister het ziet.
“Te duur en niet effectief”, zo luidt het oordeel van de Minister. In het Energierapport en
in het advies van het Topteam Energie staat te lezen waarom: dit Kabinet wil goedkope
centraal geproduceerde energie. Deze keuze geldt ook voor – in EU verband
afgesproken – duurzame energie doelstellingen. Elke vorm van decentrale
energieopwekking lijkt dan al snel te duur en daarom – zo beargumenteert de Ministergaat
beschikbare subsidie enkel naar “heel kosteneffectieve maatregelen”, zoals bioenergie
of wind op land. Opwekking van duurzame warmte in woningen, voor de
douche en verwarming, krijgt daarom geen subsidie meer. Ook decentrale
elektriciteitsopwekking voor individuele particulieren, bijvoorbeeld met zonnestroom, is
daarom uitgesloten in de nieuwe SDE+ regeling die per 1 juli 2011 in is gegaan.
Holland Solar vindt dat de Minister niet kan rekenen en nodigt de minister uit om onder
een goed kop koffie de rekensommen samen te maken. Enkel productiekosten worden
beschouwd in de uitgangspunten voor beleid: er wordt niet met de prijs voor de
uiteindelijke eindgebruiker gerekend. Die is bij centrale opwekking altijd veel hoger dan
de productieprijs. Holland Solar vindt dat de Minister appels met peren vergelijkt. Met
name de Nederlandse zonne-energiesector zal hiervan de wrange vruchten plukken
vanwege mogelijke desinvesteringen.
De Minister komt met het besluit “met terugwerkende kracht schrappen van subsidie”
terug op eerdere afspraken tussen de overheid en de branches: het negatieve oordeel
baseert hij op nieuwe uitgangspunten van het energiebeleid. Dit oordeel staat haaks op
de beweegredenen van zijn voorganger Minister Van der Hoeven, waarmee het beleid
wederom inconsistent is. Verhagen claimt in zijn brief dat de sector de gewekte
verwachtingen niet heeft kunnen waarmaken: hij suggereert dat er afspraken zouden
zijn over schaalvergroting en kostenreducties binnen een tijdshorizon van twee jaar.
Volgens Holland Solar was de subsidieregeling een tijdelijke subsidie om tot
schaalvergroting te komen die tot kostenreductie op langere termijn leidt. De overheid
dicteerde daarbij een subsidieperiode van maximaal drie jaar. Deze is uiteindelijk maar
twee jaar geworden, waarna de Minister de bedrijven wenst af te rekenen op een
“resultaatverplichting”.
Dat de Minister dit als gelegenheidsargument gebruikt om zijn keuze te verantwoorden,
vindt Holland Solar ontluisterend. Het gaat hier om leveranciers en installateurs die vaak
fors hebben geïnvesteerd om de subsidieregeling tot een succes te maken. Het gaat
ook om goedwillende burgers die hun steentje dachten bij te dragen aan een duurzame
samenleving en woningbouwcorporaties die de subsidieregeling constructief wilden
aanwenden om hun woningbestand te verduurzamen. Nederlanders die zelf duurzame
energie op willen wekken moeten dit nu zonder subsidie doen, maar betalen wel mee
aan subsidie voor de grotere spelers in de markt: kleingebruikers betalen immers de
energiebelasting.
Ter afsluiting mogen we wel eens bedenken dat subsidie ook tot goede resultaten kan
leiden. Doordat Duitsland meer dan 10 jaar consistent beleid voerde op het gebied van
duurzame energie, kunnen wij in Nederland van relatief lage prijzen voor de producten
profiteren. Hieruit kan je niet de conclusie trekken dat wij dan maar niets hoeven te
doen. Wanneer Nederland voortgaat met het knipperlicht beleid van de afgelopen tien
jaar, zal de prijs van duurzame energie hier veel hoger blijven dan die in de ons
omringende landen; de geïmporteerde producten worden weliswaar goedkoper, maar
de markt zal toch alleen door grotere volumes te maken tot scherpere prijzen kunnen
komen.
Over Holland Solar
Holland Solar is de Nederlandse brancheorganisatie voor zonne-energie. De ruim 100
bij Holland Solar aangesloten leden zijn actief op het gebied van zonnestroom, het
opwekken van elektriciteit met zonnepanelen, en op het gebied van zonnewarmte, een
technologie die zonnestraling benut om te verwarmen. Onder de leden zijn bedrijven die
zonne-energieproducten leveren, en organisaties en bedrijven die diensten verlenen ter
ondersteuning van de toepassing van zonne-energie. Holland Solar is aangesloten bij
de Duurzame Energie Koepel.
Meer informatie:
Monique van Eijkelenburg
hollandsolar@hollandsolar.nl
www.hollandsolar.nl